Termostat - jego budowa i funkcja
Termostat to urządzenie, które wykorzystywane jest, chociażby w żelazkach, pralkach i innych sprzętach w naszym domu. Jego funkcja jest prosta tak samo, jak i budowa. Jednak budowa i działanie termostatu w samochodach szczególnie tych najnowszych, w których wykorzystuje się nowoczesne konstrukcje, nie jest już takie proste, jak mogłoby się wydawać.
Jak jest zbudowany i jak działa termostat w samochodzie?
Termostat nie jest niczym innym jak mieszkiem zakończonym zaworem grzybkowym. Najczęściej wykonuje się go z blachy oraz miedzi lub grafitu.
Termostat ma za zadanie utrzymać odpowiednią temperaturę w układzie. W momencie, gdy płyn chłodniczy jest zimny termostat, pozostaje permanentnie zamknięty, natomiast płyn przepływa obok silnika i głowicy. Kiedy płyn chłodniczy przepłynie cały układ, wraca do termostatu. Takie krążenie płynu chłodniczego nazywamy obiegiem krótkim.
Sytuacja ta zmienia się, gdy płyn chłodniczy osiąga temperaturę zbliżoną do 95 stopni Celsjusza. Wtedy to następuje otwarcie termostatu i przepływ płynu chłodniczego bezpośrednio do chłodnicy. Właśnie w niej dochodzi do obniżenia temperatury płynu chłodniczego do około 20 stopni Celsjusza. Po ochłodzeniu płynu termostat znowu się zamyka.
Dlatego więc prawidłowa praca termostatu polega na jego sprawnym otwieraniu i zamykaniu w celu obniżania temperatury płynu chłodniczego. Spore znaczenie ma również drożność zaworu odpowietrzającego oraz jego czystość. Nieprawidłowo działający zawór odpowietrzający oznacza problemy z gromadzącymi się pęcherzykami powietrza i w konsekwencji zakłóconą pracę termostatu.
Obieg krótki i długi – co oznacza?
Podczas opisywania zasady działania termostatu wspomnieliśmy już o obiegu krótkim. Jak łatwo się domyślić skoro istnieje obieg krótki, będziemy mogli spotkać się także z pojęciem obiegu długiego. Tak naprawdę wszystkich obiegów, którymi steruje termostat, jest aż cztery.
O krótkim obiegu możemy mówić wtedy, gdy mamy do czynienia z obiegiem płynu chłodniczego jedynie przez silnik oraz pompę wody i termostat. Wtedy to ciecz chłodząca nie jest ochładzana, ponieważ rolą krótkiego obiegu jest rozgrzanie silnika w możliwie szybki sposób.
Z kolei długi obieg uruchamia się wtedy, gdy dochodzi do osiągnięcia granicznej temperatury. Wtedy to ciecz musi być chłodzona możliwie jak najszybciej. W tym celu przepływa ona przez termostat, wydostając się uprzednio z silnika. Termostat zamyka krótki obieg i umożliwia dalszy przepływ cieczy do chłodnicy. Z kolei w chłodnicy następuje jej schłodzenie i dalsze przekierowanie w stronę pompy wody i z powrotem do silnika.
W praktyce jednak wygląda to tak, że oba obiegi są jednocześnie uruchomione. Jest to możliwe dzięki częściowemu otwarciu termostatu. Ciecz przepływa w tym samym czasie zarówno przez chłodnicę, jak i przez silnik. Takie połączenie obiegów gwarantuje optymalną temperaturę cieczy.
Biorąc pod uwagę prostotę budowy i działania termostatu mogłoby się wydawać, że jego awarie zdarzają się niezwykle rzadko. Jednak to właśnie termostat odpowiada za większość awarii związanych z układem chłodzenia.
Artykuł przygotowany przy współpracy z dystrybutorem oryginalnych termostatów Deutz www.bthfast.pl.